CEVAP ANAHTARI

1. *Dini sebep olarak Hz. Muhammed'in İstanbul'un fethiyle ilgili müjdesine nail olma isteği, siyasi sebepler olarak Bizans'ın Osmanlı iç işlerine karışması ve taht kavgalarını körüklemesi, ekonomik sebepler olarak ise Kuzey ve Doğu Avrupa ticaret yollarının kontrolünü ele geçirme ve deniz ticaretini geliştirme isteği sayılabilir.*
2. *II. Mehmet, Anadolu Hisarı'nın karşısına Rumeli Hisarı'nı inşa ettirerek boğazı kontrol altına almıştır. Ayrıca Karamanoğulları'nı itaat altına alarak ve yeniçerileri disipline ederek merkezi otoriteyi güçlendirmiştir. Kuşatma sırasında Osmanlı ordusu, İsfendiyaroğlu ve Karesi kuvvetleri tarafından desteklenmiştir.*
3. * Fatih Sultan Mehmet, çok yönlü bir hükümdardı. Türkçenin yanı sıra Rumca, Slavca, Arapça ve Farsça bilirdi. Bilime değer verir, bilim adamlarına yakınlık gösterirdi. Coğrafya, tarih, matematik, astronomi ve dinî ilimlere özel ilgisi vardı. İmparatorluk kuran liderlerin vasıflarını taşıyan kudretli bir komutan ve ileri görüşlü bir devlet adamıydı. Türk, İran, İslam ve Roma hükümdarlık geleneklerini şahsında birleştirmişti. "Avnî" mahlasıyla şiirler yazardı.
4. * Osmanlı Devleti, Anadolu ve İran coğrafyasında Türk-İslam birliğini sağlamak amacıyla hem Akkoyunlu hem de Safevi devletleri ile mücadele etmiştir. Akkoyunlularla mücadele, Uzun Hasan'ın toprak istekleri ve Osmanlı'ya karşı ittifaklara katılması üzerine yaşanmış ve Otlukbeli Savaşı ile sonuçlanmıştır. Safevilerle mücadele ise, Şah İsmail'in Şii propagandası yapması, Anadolu'da isyanlar çıkarması ve Osmanlı'yı zor durumda bırakması nedeniyle yaşanmış, Çaldıran Savaşı ile sonuçlanmıştır. Her iki mücadele de Osmanlı Devleti'nin Anadolu ve İran'daki siyasi gücünü artırmayı amaçlamıştır.
5. Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti'nin idari, ticari, adli ve mali konularda büyük ölçüde zayıflamasına neden olmuştur. Yerli üreticiler, Avrupa mallarıyla rekabet edememiş ve bu durum ekonomik sıkıntılara yol açmıştır. Dış ticarette bağımlılık artmış ve devletin gelirleri azalmıştır.
6. Osmanlı Devleti'nin coğrafi konumu, Avrupa, Asya ve Afrika kıtalarının kesişim noktasında bulunması, stratejik bir avantaj sağlamıştır. Bu konum, ticaret yollarını kontrol etme, farklı kültürlerle etkileşim kurma ve askeri seferler düzenleme açısından Osmanlı Devleti'ne büyük bir güç kazandırmıştır.
7. Avrupalılar, keşfedilen bölgelerdeki yerli halkları genellikle vahşi, barbar ve cahil olarak nitelendirmişlerdir. Sömürge politikaları gereği bu halkların inançlarına ve kültürlerine saygı göstermemiş, kendi dini inançlarını ve geleneklerini empoze etmeye çalışmışlardır. Bu durum, yerli halkların kültürel ve sosyal yapılarında büyük yıkımlara neden olmuştur.
8. Osmanlı Devleti, Doğu Akdeniz ticaretini kontrol altında tutarken, yükselen Atlantik güçleri olan Hollanda, İngiltere ve Fransa ile ilişkilerini geliştirmiştir. Bu devletlere kapitülasyonlar vererek onları Doğu Akdeniz ticaret merkezlerine çekmeyi amaçlamıştır. Atlantik limanlarından gelen gemiler Batı Akdeniz'de yüklerini boşalttıktan sonra değerli madenlerle Osmanlı limanlarına gelir, buradan pamuk, ipek gibi ürünler satın alırlardı.
9. Yunus Emre, eserlerinde derin ve ince düşünceleri sade bir dille anlatmıştır. Şiirleri kendine has millî ve İslami bir yapı sergilemektedir. İnsandaki özü bilip değişmeyeni yakalayarak bunu da insanlara anlatmaktadır. Kelimeleri ustaca kullanarak, karmaşık fikirleri kolayca anlaşılır hale getirmektedir.
10. Hacı Bektaş-ı Veli'nin "Makâlât" adlı eserinde bahsettiği Dört Kapı Kırk Makam, tasavvuf yolculuğunun aşamalarını temsil eder. Bu dört kapı şunlardır: Şeriat, Tarikat, Marifet ve Hakikat. Her bir kapı, bir önceki aşamadan daha derin bir manevi anlayışa götürür ve kırk makam, bu kapıların içindeki çeşitli ahlaki ve manevi erdemleri ifade eder.
11. Akşemseddin, Fatih Sultan Mehmet'in büyük saygı duyduğu bir âlim ve veliydi. İstanbul'un Fethi sırasında orduya katılmış, özellikle Ebû Eyyûb el-Ensârî'nin kabrinin tespit edilmesinde önemli rol oynayarak ordunun maneviyatını yükseltmiş ve Sultan Mehmet'i teşvik ederek zaferin kazanılmasında önemli katkılar sağlamıştır.
12. Uluğ Bey'in bilimsel çalışmalarına örnek olarak şunlar verilebilir: 1. Semerkant'ta bir medrese ve rasathane yaptırması. 2. Astronomi biliminin gelişmesine katkı sağlaması ve Orta Çağ'daki astronomi bilgisini en yüksek düzeye ulaştırması. 3. Ali Kuşçu ve Kadızade-i Rumî gibi ilim adamlarını Semerkant'ta toplayarak pozitif bilimler alanında çalışmalar yürütmesi.
13. 1. Y 2. D 3. D 4. Y 5. D 6. Y 7. D 8. D 9. Y 10. Y
14. 1.b, 2.c, 3.d, 4.a, 5.g, 6.h, 7.i, 8.j, 9.f, 10.e
15. 1.b, 2.a, 3.c, 4.e, 5.f, 6.g, 7.h, 8.ı, 9.d, 10.i