10.Sınıf Astronomi ve Uzay Bilimleri 1.Dönem 2.Yazılı
-
Güneş'in Güneş sistemindeki hareketi nedir?
-
Güneş'in tutulum çemberi nedir?
-
Güneş'in enlemlere göre değişen gece ve gündüz süreleri arasındaki ilişkiyi açıklayınız.
-
Burç takımyıldızlarının oluşumunu ve özelliklerini belirtiniz.
-
Kuzey gök uçlağının tanımını yapınız.
-
Gök cisimlerinin günlük hareketinin oluşma nedenini açıklayınız.
-
Coğrafi kon düzeneğinde temel düzlem ve temel çember olarak hangi çizgiler seçilmiştir?
-
Astronomi kon düzeneklerinin ikiye ayrılabileceği kriter nedir?
-
Dünya üzerinde herhangi bir noktanın konumunu belirlemek için hangi koordinatlar kullanılır?
-
Eşlek kon düzeneğinde, bir X gök cismi için sağ açıklık (a) nedir?
-
Tutulum çemberi nedir?
-
Çevrenin üstünde kalan yıldızların genel özelliğini yazınız.
-
Aşağıda verilen ifadelerden doğru olanlara D, yanlış olanlara Y koyunuz.
(.....) 1. Eşlek kon düzeneğinde temel düzlem ekvator düzlemidir.
(.....) 2. Gök cisimlerinin sağ açıklığı 0sa ile 24sa arasında bir değer alır.
(.....) 3. Saat kon düzeneğinde temel çember öğlen çemberidir.
(.....) 4. Günlük görünür hareket, gök cisimlerinin bir gün boyunca gökyüzünde yaptıkları harekettir.
(.....) 5. Daima çevrenin üstünde kalan yıldızlar için δ = 90° koşulu sağlanır.
(.....) 6. -90° < φ < 0° aralığında yer alan enlemler güney enlemleridir.
(.....) 7. Gözlemcinin enlem açısına eşit dik açıklığa sahip yıldızlar hiç batmazlar.
(.....) 8. Sağ açıklık, gök cisminin Koç noktasından doğuya doğru olan uzaklığıdır.
(.....) 9. Eşlek kon düzeneğinde dik açıklık, gök cisminin ekvatordan kuzeye veya güneye olan uzaklığıdır.
(.....) 10. Saat açısı, ölçüm yönü saat yönünde olan bir açıdır.
-
Eşleştirme Yapın
a. Koç noktası
b. Eşlek kon düzeneği
c. Saat açısı
d. Doğmayan yıldız
e. Günlük görünür hareket
1. Bir yıldız için kon sayılarını belirleyen düzenek
2. 21 Mart tarihinde güneşi barındıran nokta
3. Gözlemcinin öğlen çemberi üzerindeki E noktasından bir yıldızın açısal uzaklığı
4. Güneş'in tutulum düzleminde görünen yörüngesi
5. Enlemi belirli bir yerde, gece boyunca çevrenin altında kalan yıldız
2. Doğru/Yanlış Belirtin
6. Eşlek kon düzeneği, gökyüzünün sabit bir düzlemdeki izdüşümüdür.
7. Saat açısı ölçüm yönü saat yönündedir.
8. 2 numaralı yıldız hiçbir zaman tepede bulunmaz.
9. Gök cisimlerinin günlük görünür hareketine neden olan şey Dünya'nın eksen etrafındaki dönüşüdür.
10. Kuzey enlemlerinde δ # - (90 - φ) koşulunu sağlayan yıldızlar doğmayan yıldızlardır.
-
Aşağıdaki boşlukları uygun kelimelerle doldurunuz:
1. Küre üzerindeki bir noktanın koordinatlarını belirlemek için oluşturulan düzeneğe ... denir.
2. Kürenin temel düzlemini kestiği çembere ... denir.
3. Temel düzleme çizilen dikmenin küreyi kestiği noktalara ... denir.
4. Yatay açının yönü ve sınırları ... olmalıdır.
5. Düşey açı, temel düzlem çemberinden ... kadar olan yayı gösterir.
6. Coğrafi kon düzeneğinde temel düzlem ... olarak kabul edilir.
7. Enlem, ... olan bir çemberdir.
8. Astronomi kon düzeneğinde gözlemci ... olarak kabul edilir.
9. Çevren kon düzeneğinde gözlemcinin bulunduğu noktadan çizilen çevren çemberi ... olarak tanımlanır.
10. Eşlek kon düzeneği, ... koordinat sistemi olarak tanımlanır.
CEVAP ANAHTARI
- Elips şeklinde bir yörüngede Dünya'nın etrafında dönme
- Güneş'in Dünya'nın yörüngesi boyunca uzak gök cisimlerine göre izlediği yörünge
- Enlem arttıkça, gece süresi uzar ve gündüz süresi kısalır.
- * Oluşum: Güneş'in tutulum çemberi boyunca uzak gök cisimlerine göre izlediği yörüngede, 13 takımyıldızın olduğu bölgelerdir. * Özellikler: Her takımyıldız, belli bir şekle veya figüre benzer ve Güneş'in tutulum çemberi üzerinde belirli bir döneme karşılık gelir.
- Kuzey gök uçlağı, Dünya'nın dönme ekseninin uzantısının gök küresini kestiği varsayılan noktadır.
- Gök cisimlerinin günlük hareketi, Dünya'nın kendi ekseni etrafında batıdan doğuya dönüşüdür.
- Ekvator düzlemi ve başlangıç meridyeni (Greenwich).
- Gözlemcinin konumu (geosantrik veya toposantrik).
- Enlem ve boylam.
- Gök cisminin saat çemberinin Koç noktasını birleştirdiği noktadan gök cismine doğru saat yönünün tersi (+ yönde) çizilen yayı gören merkez açı.
- Tutulum düzlemi ile eşlek arasındaki açıdan kaynaklanan ve gök küre ile tutulum düzleminin kesişim noktasından oluşan daire.
- Dik açıklıkları, gözlemcinin enleminden büyüktür.
- 1. D 2. D 3. D 4. D 5. Y 6. D 7. D 8. Y 9. D 10. D
- 1. b, 2. a, 3. c, 4. e, 5. d 6. Doğru 7. Yanlış 8. Yanlış 9. Doğru 10. Doğru
- 1. Genel küresel kon düzeneği 2. Temel düzlem çemberi 3. Uçlak (kutup) noktaları 4. Belirtilmelidir 5. Gök cismine 6. Ekvator düzlemi 7. Enlem olarak adlandırılır 8. Yerkürenin merkezinde 9. Çevren 10. Gözlemciden bağımsız